Hoe leren studenten eigenlijk omgaan met AI? Uit een nieuwe studie van vier onderzoekers van Rutgers University blijkt dat ze dat vooral doen door het te doen. Ze analyseerden 10.536 ChatGPT-berichten van 36 studenten over ruim een jaar, en zagen vijf manieren waarop die studenten de tool inzetten. ChatGPT was beurtelings een werkpaard voor snelle opdrachten, een klankbord bij stress rond tentamens, een leermaatje om mee te plannen en te checken of ze de stof snapten, een gesprekspartner om antwoorden kritisch tegen het licht te houden, en iets om bij te sturen op het moment dat het misging.
Dat laatste vonden de onderzoekers het interessantst. Juist als ChatGPT iets fout deed, leerden studenten het meest. Ze herformuleerden hun vraag, gaven extra context of wezen de chatbot op een fout, en ontwikkelden zo wat de auteurs reparatievaardigheid noemen. Een student corrigeerde ChatGPT bijvoorbeeld toen die het aantal letters in een woord verkeerd telde. Een ander ging na een reeks foute antwoorden bij een programmeervraag de betrouwbaarheid van het systeem systematisch testen. Veel studenten wisselden vloeiend tussen die rollen, afhankelijk van wat een moment vroeg.
De boodschap voor de praktijk: AI-geletterdheid ontstaat grotendeels gaandeweg, in echt gebruik. De onderzoekers pleiten ervoor om studenten te zien als mensen die actief leren werken met AI, en niet bij voorbaat als spiekers. In plaats van losse lessen prompt engineering kun je beter aansluiten bij wat ze al doen, en hen helpen bewust te kiezen wanneer ze de AI vertrouwen en wanneer ze beter zelf nadenken. Een algemeen verbod of juist vrijbrief sluit slecht aan bij de genuanceerde manier waarop studenten de tool in de praktijk gebruiken.
