Het is zover: KIES is uit. KIES is een denkraam dat leerlingen en studenten helpt bij de vraag wanneer en hoe ze AI wel of niet inzetten bij hun werk. Het verschil tussen een leerling die AI gebruikt en een leerling die dóór AI gebruikt wordt, zit niet in het eindproduct. Het zit in wat er tussendoor bij de leerling gebeurt. KIES maakt dat verschil bespreekbaar.
Waar ons bestaande AI-geletterdheidsraamwerk zich richt op docenten (met vijf domeinen: mindset, ethiek, kennis, pedagogiek en agency), daar is KIES de tegenhanger voor de leerling of student. Samen vormen de twee raamwerken een doorlopende lijn: de docent die bewuste keuzes leert maken over AI in het onderwijs, en de leerling die leert om dat ook zelf te doen.
Het raamwerk bestaat uit vier onderdelen die samen het kompas vormen. Kiezen: wanneer gebruik je AI, en in welke rol? Per subtaak een bewuste afweging maken met drie vragen die ertoe doen. Instrueren: hoe vraag je het goed? Een brainstormpartner prompt je anders dan een schrijver, dus de rol bepaalt de aanpak. Evalueren: klopt wat de AI zegt? Output is grondstof, geen eindproduct. Je leerlingen worden eigenaar van wat ze met AI maken. Spelregels: wat mag en moet? Leerlingen leren boven hun eigen AI-gebruik hangen en nadenken over energieverbruik, data, trainingsdata en het belang van eigen denkwerk.
KIES is gratis beschikbaar voor iedereen in het onderwijs. Op de KIES-pagina staan twee documenten klaar om te downloaden: een whitepaper van zeven pagina’s die het verhaal in hoofdlijnen vertelt (handig om te delen met collega’s of schoolleiders) en een uitgebreider raamwerk van veertien pagina’s met de theoretische grondslag, een uitwerking van de vier onderdelen, differentiatie naar niveau en de relatie tot nationale en internationale kaders. Het materiaal is vrij te gebruiken, te delen en op voort te bouwen.
Binnenkort komt er nog meer bij. Er wordt gewerkt aan een KIES-app die automatisch differentieert naar onderwijsniveau (VO, MBO en HBO) en aan bijpassend lesmateriaal waarmee je KIES direct kunt inzetten in je klas.
Wil je er als team of school mee aan de slag en daarbij begeleiding op locatie? Dat kan ook. Een trainer van AI voor Docenten komt dan langs, oefent samen met jullie het denkraam en maakt concrete afspraken over hoe KIES landt in jullie onderwijs. De invulling stemmen we af op jullie situatie.
