De afgelopen weken ging het internet op zijn kop door twee virale essays. Ondernemer Matt Shumer vergeleek de huidige AI-ontwikkelingen met februari 2020, vlak voor de eerste lockdowns: we zitten in de fase waarin het “overdreven lijkt”, maar er iets groters op komst is. Zijn essay werd meer dan 80 miljoen keer bekeken. Kort daarna publiceerde financieel analist Citrini Research een speculatief scenario getiteld “The 2028 Global Intelligence Crisis”, geschreven alsof het een memo uit juni 2028 was, met werkloosheid van 10,2% en een beurscrash van 38%. Beide stukken werden breed bekritiseerd als speculatief. Maar nu heeft Anthropic, het bedrijf achter Claude, onderzoek gepubliceerd dat een feitelijker maar minstens zo opvallend beeld geeft.
Het meest sprekende gegeven zit in het spinnenwebdiagram onderaan dit bericht. Voor elke beroepscategorie zijn twee vlakken zichtbaar: het blauwe toont wat AI theoretisch al kan overnemen, het rode wat er nu daadwerkelijk mee gedaan wordt. Bij computerberoepen is 94% van alle taken theoretisch uitvoerbaar door AI, bij administratieve functies 90%. Het rode vlak, de praktijk van vandaag, is nog een stuk kleiner. Maar de onderzoekers zijn helder: die vlakken groeien, en de kloof tussen theorie en praktijk wordt kleiner naarmate AI-adoptie toeneemt.
Op dit moment is er nog geen meetbare stijging in werkloosheid bij de meest blootgestelde beroepen. Wel zien de onderzoekers een vroeg signaal bij jongeren: in de zwaarst getroffen beroepen worden 22- tot 25-jarigen significant minder aangenomen. Niet meer ontslagen, maar de instroom stokt. Voor docenten in het hoger en middelbaar beroepsonderwijs is dat het meest concrete aanknopingspunt. Studenten die nu instromen in opleidingen voor programmeren, financiën of administratie, verdienen een eerlijk gesprek over hoe hun arbeidsmarkt er over een paar jaar uitziet.
